इंडिया एआय इम्पॅक्ट समिटमध्ये जिओकडून ‘नेशन-फर्स्ट एआय स्टॅक’ची रूपरेषा सादर

• स्वदेशी आणि सॉवरेन एआय इकोसिस्टमवर भर
कोल्हापूर :
इंडिया एआय इम्पॅक्ट समिटमध्ये जिओने आपल्या ‘नेशन-फर्स्ट एआय स्टॅक’ची रूपरेषा मांडली. कंपनी या तंत्रज्ञानाला ‘जिओ एआय स्टॅक’ असे संबोधते आणि भारताच्या गरजा तसेच मोठ्या प्रमाणातील मागणी लक्षात घेऊन ते विकसित केले जात असल्याचा दावा करते. जिओ इंटेलिजन्स अंतर्गत विकसित होणारा हा स्टॅक केवळ डेटा सेंटरपुरता मर्यादित नसून पूर्ण-स्टॅक एआय इकोसिस्टम म्हणून उभारला जात आहे.
‘जिओ एआय स्टॅक’मध्ये गिगावॅट स्तरावरील ग्रीन डेटा सेंटर, उच्च क्षमतेची कंप्युटिंग व्यवस्था, विविध प्लॅटफॉर्म आणि फ्रेमवर्क, भारतीय भाषांवर आधारित डेटा फाउंडेशन, बहुभाषिक इंटेलिजन्स लेयर आणि विविध क्षेत्रांसाठी अप्लिकेशनचा समावेश आहे. देशात मल्टी-गिगावॅट एआय डेटा सेंटर विकसित केले जात असून ते १०० टक्के ग्रीन एनर्जीवर चालणार आहेत, ज्यामुळे राष्ट्रीय स्तरावरील शाश्वत एआय क्षमता निर्माण करण्याचा प्रयत्न आहे.
‘जिओ एआय स्टॅक’ला सॉवरेन एआय इकोसिस्टम म्हणून सादर करण्यात आले आहे, म्हणजेच देशात विकसित होऊन राष्ट्रीय गरजांनुसार कार्यरत राहणारी व्यवस्था. कंपनीच्या मते, याच्या माध्यमातून आरोग्य, शिक्षण, शेती, लघुउद्योग आणि दैनंदिन सेवांसाठी एआय आधारित उपाय विकसित करता येतील.
कंपनीच्या म्हणण्यानुसार, जिओ एआय स्टॅकचा उद्देश आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स प्रत्येक भारतीयापर्यंत तसेच एंटरप्राइज आणि शासकीय संस्थांपर्यंत सुलभ व परवडणाऱ्या स्वरूपात पोहोचवणे हा आहे. भारतीय भाषांचे आकलन आणि स्थानिक समस्यांवर उपाय देणाऱ्या एआय क्षमतांवर विशेष भर देण्यात आला आहे.
स्थानिक संदर्भात सक्षम इंटेलिजन्स विकसित करण्यासाठी व्यापक भारतीय भाषांचे डेटा सेट तयार केले जात आहेत. तसेच सुरक्षित, बहुभाषिक व्हॉइस एआय आणि एजेंटिक प्लॅटफॉर्मवर काम सुरू असून, वापरकर्त्यांना त्यांच्या स्वतःच्या भाषेत सहज एआय संवाद साधता येईल, यासाठी प्रयत्न सुरू आहेत.
तज्ज्ञांच्या मते, भारतातील एआय क्षेत्रातील स्पर्धा आता केवळ तांत्रिक क्षमतेपुरती मर्यादित राहिलेली नाही, तर डेटा सार्वभौमत्व, ऊर्जा कार्यक्षमता, भाषिक विविधता आणि मोठ्या प्रमाणावर पोहोच अशा विविध घटकांशी ती जोडली गेली आहे. अशा परिस्थितीत जिओ एआय स्टॅकसारखी मॉडेल्स देशाच्या दीर्घकालीन डिजिटल आणि आर्थिक विकासात कितपत योगदान देतात, हे आगामी काळात स्पष्ट होईल.
——————————————————-